Offaly
![]() |
| Tuin bij Charville Castle |
Afgelopen zondag reed ik opnieuw richting The Midlands, naar
county Offaly, om daar een paar dagen te fotograferen. Ik had mijn vertrek goed
voorbereid, op googlemaps bestudeerde ik via de satellietweergave de
veengebieden die ik wilde bezoeken en wat de beste plekken zijn om deze
gebieden te benaderen. Ook wilde ik de turfgestookte energiecentrale in
Edenderry fotograferen en bekeek ik alvast via google streetview wat de beste
hoek zou kunnen zijn voor een goede foto.
Na 3,5 uur rijden bereikte ik mijn B&B in Tullamore. Wat
me meteen weer opviel was het temperatuurverschil, het was er enkele graden
warmer, zonniger en vooral veel minder winderig. Daar waar ik aan de westkust
bij bewolkt weer toch al snel mijn fleece draag, heb ik die in het binnenland
niet nodig. Ja het is duidelijk dat het in het westen meer regent en dat de
zeewind vanuit de Atlantische Oceaan het daar aanmerkelijk koeler maakt dan in
het binnenland en het oosten. Gelukkig
had ik daar in tegenstelling tot de vorige keer, nu wel rekening mee gehouden
en had ik voldoende luchtige kleding bij me.
Na een uurtje rusten op mijn kamer, stapte ik opnieuw in de
auto en reed een eerste ronde door een liefelijk groen landschap, met dorpjes,
boerderijen en landerijen, onderbroken door kale veengebieden. Wanneer je via google
satelliet het gebied opzoekt, zie je heel opvallend de bruine gestreepte gebieden
tussen het groen, de veengebieden waar turf wordt gewonnen. Maar wanneer je er
rondrijdt, is het best schokkend. Het is gewoon ronduit lelijk en doods. Zoals
ik al eerder vertelde, het hoogveen wordt hier industrieel gewonnen, doormiddel
van een methode waarbij steeds de gedroogde bovenlaag van het veen wordt
geschraapt, waarna het in de vorm van turfmolm wordt geoogst. Deze turfmolm
wordt gebruikt als energiebron voor de elektriciteitscentrales of verwerkt in
compost, dit wordt vooral veel geëxporteerd naar Engeland.
Regelmatig stap ik even uit om rond te kijken en te
fotograferen. Het is hier heet en benauwd, of in ieder geval, zo ervaar ik
het. Hier en daar zie ik spoorrails
bedoeld om de turfmolm te vervoeren naar de turfgestookte centrale in
Edenderry. Sommige trajecten worden duidelijk niet meer gebruikt, de rails
zijn overwoekerd en de roestige hekken van de spoorwegovergang hebben hun beste
tijd gehad.
![]() |
| Metershoge bergen van turfmolm |
![]() |
| Een oude spoorwegovergang van Bord na Móna |
Momenteel zijn er nog drie turfgestookte centrales
operationeel in Ierland. In een artikel van de Irish Times van 10 juni jl. lees ik dat Bord na Mona, de semi-staatsfirma, in 2027 de productie van turf zal beëindigen,
drie jaar eerder dan gepland en dat rond het jaar 2025 ongeveer 20.000 hectare veenland
in de binnenlanden zal worden hersteld. De
aandacht zal meer worden verlegd naar o.a. windmolenparken. Overal zie
ik inderdaad windmolens verrijzen boven de bruine vlakten, daar waar geen turf
meer te halen valt.
Catherine O’Connell, directeur van de IPCC, vertelde me al eens dat
het herstel waar de Bord na Mona over spreekt, tot nu toe niet veel voorstelt,
hooguit worden de gebieden weer onder water gezet, waardoor wetlands ontstaan,
maar zo te zien wordt ook dat lang niet overal gedaan.
“De moerassen van de Midlands zijn de grootste wapens van
Ierland in de strijd tegen klimaatverandering. Ondanks het feit dat hoogvenen
slechts drie procent van het aardoppervlak beslaan, slaan ze meer koolstof op
dan alle andere soorten vegetatie ter wereld tesamen. Veengebieden die
aanzienlijk zijn gestoken, gefreesd of gestript zijn enorme uitstoters van
koolstof, terwijl een gezond en nat veen juist koolstof opneemt”.
![]() |
| De turfgestookte energiecentrale in Edenderry |
![]() |
| Ook wordt er nog turf gestoken door particulieren in Co. Offaly. |
De volgende dag, afgelopen maandag, ging ik opnieuw op
verkenning, ik hoopte de grote machines van Bord na Mona aan het werk te
zien. Helaas was er nergens activiteit
te bespeuren tussen de enorme ruggen van turfmolm. Wellicht zal ik nog eens
terug moeten komen, ik zal een manier moeten vinden om te weten te komen waar er
op een bepaald moment gewerkt wordt. In de voorbereiding op mijn vertrek naar
Ierland had ik al eens contact opgenomen met Bord na Mona, maar men was helaas
niet bereid tot medewerking, ik hoef van hen dus geen informatie te verwachten.
Tijdens mijn omzwervingen stuitte ik op een ruïne van een oud kerkje in
Daingean en op de terugweg bezocht ik Charville Castle. Helaas was ik te laat
voor een rondleiding, het kasteel was al gesloten. Maar het bos rond het
kasteel, was met zijn eeuwenoude eikenbomen zeer de moeite waard. Heerlijk, al
dat mooie groen na alle lelijkheid van de kale veengebieden. Uiteindelijk mag
ik af en toe ook even toerist zijn toch?
Dinsdagochtend heb ik mijn oudste zoon Sebastiaan
opgehaald van Dublin airport, samen reisden we weer terug naar Mayo. Zo fijn om
hem na 3 maanden weer te zien en wat heerlijk om de frisse zeewind aan de
westkust weer te voelen en te ruiken!
![]() |
| Kerk ruïne in Daingean |
![]() |
| Oude(ten dode opgeschreven?) eik op het landgoed van Charville Castle |
![]() |
| Charville Castle |
![]() |
| 'King Oak', een meer dan 400 jaar oude eik op het landgoed van Charville Castle, in Tullamore |











Prachtige oud ew eik! Leuk geschreven Bo.
BeantwoordenVerwijderenDag Bo. Inderdaad indrukwekkend in negatieve zin. Vlak aan de Nederlandse grens vindt in Dld. een soortgelijk proces plaats: de bruinkoolwinning. Merk je in Irld iets van (mogelijk radicale) oppositie hiertegen? En merk je onder de mensen ook een zekere mate van
BeantwoordenVerwijderenschaamte? Het moet daarnaast toch deprimerend zijn om jarenlang in zo'n omgeving te moeten leven?
Vr,groet, Aad Kool
Dag Aad,
BeantwoordenVerwijderenEr komt langzamerhand een besef in Ierland dat men dat niet wil, die bruine vlaktes en dat mileumaatregelen nodig zijn. Maar vergeet niet, dat de Bord na Mona ook veel goeds heeft gebracht, werkgelegenheid en huizen. Maar er is wel veel opstand tegen het feit dat nu de Bord na Mona zijn turfwinning moet en gaat afbouwen, de burger ook wordt verboden om turf te steken voor particulier gebruik, zonder dat er een goed alternatief geboden wordt.