Veranderend landschap

De verwachting is, dat het platteland van Ierland de komende jaren flink gaat veranderen. Onlangs kondigde de Ierse regering plannen aan om de komende 20 jaar 440 miljoen bomen te planten in een poging de Ierse uitstoot van broeikasgassen aan te pakken. Dat zijn dus 22 miljoen nieuw geplante bomen per jaar.

Een derde deel van de uitstoot van de broeikasgassen in Ierland is afkomstig van de landbouw. Boeren worden daarom gestimuleerd met belastingvoordeel om bomen op hun land te planten. Na onderzoek blijkt dat 84 procent van de boeren hiertoe wel bereid is, gezien de uitdagingen waarmee zij worden geconfronteerd voortkomend uit het klimaat actieplan van de regering, waarin een vermindering van de landbouwemissies met 10 tot 15% een doel is.

Ierland moet de CO2-uitstoot verminderen en een van de manieren waarop de regering van plan is dit te doen, is met meer naaldboomplantages. Bosbouw zal dus in de toekomst een groot onderdeel van de landbouw in Ierland worden.

Toch is er ook veel weerstand hiertegen, aangezien op dit moment 51% van de Ierse bomen bestaat uit Sitka sparren, een niet-inheemse coniferensoort die commercieel  gezien populair en succesvol is, maar waarvan sommige actiegroepen zeggen dat ze de natuurlijke habitat beschadigen. Ierse dier-, vogel- en vissoorten worden met uitsterven bedreigd, omdat hun natuurlijke leefomgeving wordt vervangen door voor Ierland onnatuurlijke naaldbossen.  

In county Leithrim, waar tot nu toe de meeste naaldboomplantages zijn te vinden, is niet alleen om bovenstaande reden veel protest ontstaan, maar ook voelt men zich niet meer thuis in het veranderende landschap waar de boerenbedrijven zijn ingesloten door donkere naaldbossen.

Monocultuurbosbouw verhoogt bovendien de kwetsbaarheid voor boomziekten, hiervan is in Ierland al eens eerder sprake geweest. Maar wanneer een diversiteit aan inheemse boomsoorten gebruikt gaat worden, zullen ook andere inheemse planten en dieren in het ecosysteem verschijnen en zal de biodiversiteit worden hersteld.  Er zal dus veel aandacht besteed moeten worden aan de soort bomen dat geplant gaat worden en waar ze worden geplant. Deze bossen zijn niet alleen essentieel voor het behoud van de biodiversiteit van Ierland, maar ook cruciaal voor het opnemen van CO².

 

Nu zie je hier en daar wat percelen naaldbomen, maar zullen deze sparren in de toekomst een groot deel van het landschap bedekken?

De Bórd na Móna, de Ierse staatsmaatschappij die verantwoordelijk is voor de industriële turfwinning, heeft aangekondigd binnen enkele jaren te stoppen met de turfwinning ten behoeve van de turfgestookte elektriciteitscentrales, omdat deze een aanzienlijk deel van de koolstofdioxide-uitstoot veroorzaken. Het goede nieuws is dat 1500 ha. veenland dat niet langer voor turfproductie gebruikt zal worden, omgevormd zal worden tot inheems bos, in samenwerking met Coillte, het staatsbedrijf in bosbouw. Er zal een mix van van inheemse Ierse bomen worden gekweekt, zoals berk, grove den, els, hazelaar en hulst.

Er is nog hoop dus, dat het mooie Ierse landschap niet verpest gaat worden door de lelijke eentonige sparrenbossen. Dat er meer bos gaat komen staat dus wel vast, laat het dan mooie sprookjesachtige bossen worden zoals Ierland ze ook kent, met de diverse inheemse boomsoorten, de klimop, de mossen, de varens en de blauwe boshyacinten.

Toch moet het belang van herstel van veenland dat eerder is gebruikt voor turfwinning niet worden vergeten, zoals je kunt lezen in mijn blog ‘De bruine woestijn’, van 22 juli jl. In mijn interview met Catherine O’Connell, directeur van de IPCC, werd duidelijk dat bosbouw een bedreiging is voor het veenland.

Want ecosystemen zoals veengebieden kunnen grote hoeveelheden koolstofdioxide absorberen en opslaan, ook wel 'koolstofdioxideputten' genoemd, waardoor ze ideaal zijn om de klimaatverandering aan te pakken. Wat er doorgaans in mensen opkomt wanneer er naar CO²-opslag wordt gevraagd, zijn bomen en bossen. Maar uit onderzoek blijkt, dat bomen eigenlijk niet de meest efficiënte manier zijn om CO² op te slaan. Ecosystemen zoals veengebieden, kunnen een nog veel grotere impact hebben! En bovendien, hoewel Ierland oorspronkelijk, duizenden jaren geleden volledig was bedekt met bossen, moet je er nu toch niet aan denken, dat het weidse ruime landschap van Mayo verandert in een bosgebied?

Bronnen:

“Majority of dairy farmers willing to plant forestry”, door Joe Kelleher op Farming Independent.ie

“Forestry will be a big part of farming's future but placing all our bets on Sitka spruce is pure folly”, door Darragh McCullough, op Farming Independent.ie

“Bord na Móna and Coillte to convert 1,500ha of bog to woodland”, door Sylvester Phelan, op Agriland.ie